روزنامه والاستریت ژورنال گزارش داد که رییسجمهوری آمریکا احتمال بازگشت به جنگ تمامعیار با جمهوری اسلامی را بررسی و در روزهای اخیر چند بار با وزیر دفاع و رییس ستاد مشترک نیروهای مسلح درباره انجام حملات بیشتر گفتوگو کرده است، اما فعلا تصمیم گرفته مذاکرات دیپلماتیک را ادامه دهد.
این روزنامه سهشنبه ۹ تیر بهنقل از چند مقام آمریکایی نوشت ترامپ به دستیاران خود گفته است اگر مذاکرات با تهران برای دستیابی به توافق هستهای از ضربالاجل ۶۰ روزهای که ۲۷ مرداد به سر میرسد نیز عبور کند، مشکلی با آن ندارد.
مقامهای آمریکایی آگاه از این گفتوگوها، به والاستریت ژورنال گفتند محور این گفتوگوها این بوده است که آیا آمریکا باید مذاکرات را کنار بگذارد و حملات گسترده علیه جمهوری اسلامی را از سر بگیرد یا نه؛ اقدامی که برخی از آنها از آن با عنوان «تکمیل ماموریت» یاد میکنند.
این مقامها گفتند ترامپ بدون آنکه تصمیم نهایی را بگیرد، به دستیاران خود گفته است که معتقد است دور دیگری از حملات گسترده میتواند روند دیپلماسی را از مسیر خارج کند و شانس واشینگتن را برای برچیدن کامل برنامه هستهای ایران در نهایت کاهش دهد.
این مقامها همچنین گفتند که ترامپ گفته است که در شرایط کنونی از این سیاست رضایت دارد که هر زمان حکومت ایران یادداشت تفاهم را نقض کند، حملاتی موردی علیه آن صورت گیرد؛ رویکردی که به درگیریهای رفتوبرگشتی در آخر هفته انجامید و آتشبس شکنندهای را که از دو هفته پیش برقرار شده، تضعیف کرد.
بهنوشته والاستریت ژورنال ارائه گزارشهای پنتاگون درباره گزینههای نظامی پیش روی رییسجمهوری در جریان یک درگیری، موضوع غیرمعمولی نیست و ترامپ نیز بهطور منظم نشستهای رسمی و غیررسمی درباره ایران برگزار کرده، اما تازهترین گفتوگوها نشان میدهد او بهدنبال یافتن راههایی برای خروج از بنبستی است که با تهران شکل گرفته و هنوز بازگشت به درگیری نظامی را کاملا منتفی ندانسته است.
براساس این گزاش، برخی مقامها اذعان دارند که از سرگیری جنگ، بهطور ضمنی به معنای پذیرش شکست توافقی خواهد بود که تبلیغات فراوانی درباره آن صورت گرفته است.
ترامپ در اظهارات علنی خود میگوید مذاکرات موفقیتآمیز است و اگر این روند شکست بخورد، همچنان گزینههای نظامی را در اختیار دارد. او هفته گذشته به خبرنگاران گفت: «آنها با هر چیزی که من میخواهم موافقت میکنند و باید هم موافقت کنند. در غیر این صورت، دوباره برمیگردیم و هر کاری که لازم باشد انجام میدهیم.»
یک مقام کاخ سفید به والاستریت ژورنال گفت که ترجیح ترامپ همواره دیپلماسی است و ایرانیها عاقلانه عمل خواهند کرد اگر توافق خوبی با ایالات متحده امضا کنند. سخنگویان هگست و کین از اظهار نظر درباره این گزارش خودداری کردند.
جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، سهشنبه ۹ تیر در گفتوگو با شبکه فاکس نیوز گفت: «آنچه رییسجمهوری به ما گفته این است که روی این موضوع کار کنید، ببینید مذاکرات به کجا میرسد و اگر در نهایت به یک راهحل موفق دیپلماتیک منجر نشود، ما همچنان گزینههای فراوانی در اختیار داریم و در عین حال، تاکنون نیز دستاوردهای بسیار مهمی برای مردم آمریکا به دست آوردهایم.»
استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان ترامپ در امور ایران، سهشنبه برای دور تازهای از مذاکرات وارد دوحه شدند، هرچند مقامهای قطری گفتند که آنها از طریق میانجیها و نه بهطور مستقیم با همتایان ایرانی خود گفتوگو خواهند کرد. همچنین قرار بود کارشناسان فنی دو کشور نیز این هفته مذاکرات غیرمستقیمی داشته باشند.
به گفته مقامها و تحلیلگران، بیش از یک هفته از آغاز مذاکرات ۶۰ روزه میان آمریکا و جمهوری اسلامی میگذرد. یکی از مهمترین نقاط اختلاف، اصرار تهران بر دریافت میلیاردها دلار هزینه خدمات از کشتیهایی است که از تنگه هرمز عبور میکنند. در مقابل، آمریکا تاکید دارد که این آبراه باید همانند پیش از آغاز جنگ، برای عبور آزاد باشد. تهران همچنین اعلام کرده است که محدودیتهای شدید بر فعالیتهای هستهای خود را نخواهد پذیرفت، با وجود آنکه ترامپ اصرار دارد جمهوری اسلامی قبلا با این موضوع موافقت کرده است.
کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، نیز سهشنبه ۹ تیر در گفتوگو با شبکه فاکس نیوز گفت: «ایران تاکنون اصلا همکاری نکرده است و تنها دلیل بازگشت عرضه جهانی نفت، تلاش ارتش آمریکا برای اسکورت کشتیهاست.»
رایت افزود: «چه با همکاری ایران و چه بدون آن، ما تضمین خواهیم کرد که انرژی از تنگه هرمز عبور کند. البته همکاری آنها بهتر است. ما میخواهیم به برنامه هستهای آنها پایان دهیم.»
در تلاشی برای کاهش تنشها، آمریکا اقدام به ایجاد یک کانال ارتباطی اضطراری میان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) کرده است. برخی مقامهای آمریکایی این اقدام را نشانهای از بهبود روابط میان واشینگتن و تهران دانستهاند، در حالی که برخی دیگر هشدار دادهاند این سازوکار هنوز در مراحل اولیه شکلگیری قرار دارد. یک مقام کاخ سفید به والاستریت ژورنال گفت این کانال رفع تنش اکنون فعال است و هر دو طرف تاکنون از آن استفاده کردهاند.
با این حال سخنگوی سپاه پاسداران آشکارا وجود چنین کانالی را از بنیان تکذیب کرده است.
این بنبست دیپلماتیک باعث شده است ترامپ گزینههای جایگزین را نیز بررسی کند و از دستیاران خود درباره ایدههای جدید نظر بخواهد. به گفته این مقامها، هگست و کین گزینههایی را برای ازسرگیری حملات هوایی گسترده علیه اهداف نظامی ایران در اختیار رییسجمهوری آمریکا قرار دادهاند.
