رهبران چین و روسیه چهارشنبه در دیدار خود در پکن بر گسترش روابط راهبردی میان دو کشور تاکید کردند. انتظار میرود ولادیمیر پوتین در سفر خود برای تقویت همکاریهای انرژی میان مسکو و پکن تلاش کند.
علاوه بر مذاکرات رسمی، قرار است دو رهبر در ادامه روز در دیداری خصوصی گفتوگو کنند.
خبرگزاری رویترز چهارشنبه ۳۰ اردیبهشت نوشت شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، با استقبال رسمی، گارد احترام و شلیک توپ، در حالی که کودکان پرچمهای چین و روسیه را در دست داشتند، در تالار بزرگ خلق از پوتین استقبال کرد.
این دیدار تنها چند روز پس از سفر دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، به پکن انجام شد و به همین دلیل، نحوه برگزاری و نتایج نشست شی و پوتین به دقت با سفر ترامپ مقایسه خواهد شد.
بر اساس متن منتشرشده از سوی خبرگزاری دولتی شینهوا، شی گفته است دو کشور باید بر «راهبرد بلندمدت» تمرکز کنند و برای ایجاد نظام حکمرانی جهانی «عادلانهتر و منطقیتر» همکاری داشته باشند.
او در آغاز دیدار با پوتین گفت: «روابط چین و روسیه به این سطح رسیده، زیرا توانستهایم اعتماد سیاسی متقابل و همکاری راهبردی را تعمیق کنیم.»
پوتین نیز گفت روابط دو کشور به حفظ ثبات جهانی کمک میکند و تاکید کرد روسیه در شرایط اختلال ناشی از بحران خاورمیانه، همچنان تامینکننده قابل اعتماد انرژی باقی مانده است.
او افزود: «حتی در شرایط حاصل از عوامل خارجی نامطلوب، همکاریها و روابط اقتصادی ما همچنان روندی مثبت و پویا دارند.»
پوتین همچنین اعلام کرد از شی برای سفر به روسیه در سال آینده دعوت کرده است.
«دیپلماسی چای» در پکن
شی به میزبانی رهبران خارجی در نشستهای غیررسمی برای نوشیدن چای شناخته میشود، اما نحوه و محل این دیدارها معمولا بهعنوان نشانهای از میزان اهمیت مهمان برای رهبر چین تعبیر میشود.
زمانی که شی یک سال قبل میزبان پوتین بود، دو رهبر بدون کراوات و در فضای باز مجموعه ژونگنانهای - باغ امپراتوری سابق که اکنون محل استقرار رهبری حزب کمونیست و دولت چین است - هنگام نوشیدن چای گفتوگو کردند.
در مقابل، قدم زدن ترامپ با شی در باغی محافظتشده، نوشیدن چای در همان مجموعه و بازدید از معبد بهشت در هفته گذشته، از نگاه ناظران، «برنامهای کنترلشدهتر و نمایشیتر» به نظر میرسید.
گریم اسمیت، پژوهشگر ارشد دانشگاه ملی استرالیا، گفت: «پکن از این تصاویر بسیار لذت میبرد. چین دوست دارد مرکز توجه جهان باشد و قطعا از این موضوع برای مخاطبان داخلی خود استفاده خواهد کرد.»
رسانههای دولتی چین، سفرهای پیاپی رهبران دو قدرت بزرگ را - که اختلافهای عمیق سیاسی، نظامی و اقتصادی با یکدیگر دارند - نشانهای از جایگاه جهانی پکن در نظم بینالمللی چندپاره کنونی توصیف کردهاند.
انتظارات بالا از سفر پوتین
پوتین که شی او را «دوست قدیمی» خطاب میکند، در شرایطی وارد پکن شد که تجارت دوجانبه پس از افت سال گذشته، دوباره روند افزایشی گرفته است.
ارزش تجارت دو کشور در چهار ماه نخست سال جاری، نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۱۶.۱ درصد افزایش یافته است.
با این حال، ارزش کل تجارت چین و روسیه در سال ۲۰۲۵ به ۱.۶۳ تریلیون یوان، معادل حدود ۲۴۰ میلیارد دلار، رسید که نسبت به رکورد سال ۲۰۲۴ حدود ۶.۵ درصد کاهش نشان میدهد. نخستین افت در پنج سال گذشته.
پوتین پیشتر بر ضرورت توقف این روند نزولی تاکید کرده بود. موضوعی که اهمیت چین را برای اقتصاد روسیه، در شرایط تحریمهای غرب بهدلیل جنگ اوکراین، نشان میدهد.
او با هیاتی شامل معاونان نخستوزیر، وزیران، مدیران شرکتهای دولتی و روسای بانکهای بزرگ به پکن سفر کرده است.
کرملین اعلام کرده «انتظارات جدی» از این سفر وجود دارد. برنامه سفر علاوه بر مذاکرات رسمی، شامل مراسم امضای اسناد، ضیافت رسمی و نشست غیررسمی دو رهبر خواهد بود.
بر اساس اعلام کرملین، حدود ۴۰ سند همکاری میان دو کشور امضا خواهد شد و بیانیه مشترکی در ۴۷ صفحه، درباره تقویت مشارکت راهبردی دو کشور منتشر میشود.
خط لوله «قدرت سیبری ۲» در دستور کار
کارشناسان صنعت انرژی میگویند مذاکرات درباره خط لوله گاز «قدرت سیبری ۲» نیز احتمالا از محورهای مهم گفتوگوها خواهد بود. پروژهای که قرار است روسیه را به شمال چین متصل کند.
مشارکت موسوم به «بدون محدودیت» میان چین و روسیه، پس از اعمال تحریمهای غرب علیه مسکو بهدلیل جنگ اوکراین، بیش از پیش تقویت شده است.
در عین حال، بحران انرژی ناشی از «جنگ ایران» میتواند استدلال روسیه را برای تبدیل شدن به منبع بلندمدت تامین گاز چین تقویت کند؛ هرچند پکن احتمالا همچنان بر سیاست تنوعبخشی به منابع انرژی خود پافشاری خواهد کرد.
