شاهزاده رضا پهلوی در واشینگتن‌پست: ایران در آستانه گذار دموکراتیک قرار دارد

در این مقاله که سه‌شنبه ۱۶ دی ماه و در روزهای آغازین سال ۲۰۲۶ منتشر شده، شاهزاده رضا پهلوی با اشاره به موج اعتراضات سراسری در ایران، از «فرسودگی مشروعیت جمهوری اسلامی» سخن گفته و تاکید کرده است که پس از نزدیک به ۴۷ سال، خواست عمومی جامعه ایران «آزادی» است.

او اعتراضات جاری را محدود به پایتخت ندانسته و نوشته است از بازار بزرگ تهران تا شهرها و روستاهای دورافتاده، شهروندان ایرانی با به خطر انداختن جان خود برای بازپس‌گیری آینده‌شان به میدان آمده‌اند. به گفته او، این شرایط نیازمند «شفافیت، آمادگی و رهبری مسئولانه» است؛ نه‌تنها در داخل ایران، بلکه در سطح بین‌المللی.

شاهزاده رضا پهلوی در بخش دیگری از مقاله، از حمایت علنی و صریح دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری ایالات متحده، از معترضان ایرانی استقبال کرده و نوشته است این پیام که آمریکا در کنار مردم ایران ایستاده، برای معترضانی که با خطر زندان، شکنجه یا اعدام روبه‌رو هستند، اهمیت حیاتی دارد و هم‌زمان برای حکومت ایران هشداری است که «ارعاب دیگر تضمین‌کننده بقا نیست».

او وضعیت کنونی جمهوری اسلامی را «ضعیف‌تر و متفرق‌تر از هر زمان دیگری» از سال ۱۳۵۷ توصیف کرده و به افزایش چشمگیر اعدام‌ها در سال گذشته اشاره کرده است. فرزند ارشد آخرین شاه ایران پیش از انقلاب ۵۷ همچنین از سرکوب سازمان‌یافته اقلیت‌های دینی، از جمله مسیحیان، یهودیان و بهاییان، به‌عنوان نشانه‌ای از هراس حکومت نام برده و تاکید کرده است که «خشونت رژیم، نشانه دوام آن نیست بلکه بیانگر تلاش برای حفظ کنترل است.»

به گفته نویسنده، تشدید اعتراضات در بیش از ۱۰۰ شهر ایران و شعارهایی که خواستار آزادی و همبستگی ملی هستند، نشان‌دهنده نیاز جامعه به یک چهره وحدت‌بخش برای مدیریت گذار است. او تصریح کرده که این نقش را نه به‌عنوان «حاکم در انتظار»، بلکه به‌عنوان «امانت‌دار گذار ملی به دموکراسی» می‌پذیرد.

شاهزاده رضا پهلوی در ادامه از تلاش خود برای ایجاد هماهنگی میان طیف‌های گوناگون اپوزیسیون—از سلطنت‌طلبان تا جمهوری‌خواهان، و از نیروهای سکولار تا مذهبی—سخن گفته و سه اصل «تمامیت ارضی ایران، برابری حقوق شهروندان و جدایی دین از دولت» را محور این همگرایی دانسته است. به گفته او، این اصول باید با آشتی ملی و برگزاری همه‌پرسی درباره شکل نظام آینده تکمیل شود.

او همچنین نگرانی‌ها درباره احتمال هرج‌ومرج یا بی‌ثباتی پس از گذار را «مشروع» خوانده و تاکید کرده که به همین دلیل، برنامه‌ریزی اهمیت اساسی دارد. شاهزاده رضا پهلوی به «پروژه شکوفایی ایران» اشاره کرده؛ شبکه‌ای متشکل از بیش از صد کارشناس ایرانی در حوزه‌های مختلف که به گفته او، برنامه‌های تفصیلی برای مدیریت یک گذار منظم و حفظ خدمات حیاتی تدوین کرده‌اند.

در بخش دیگری از مقاله، نویسنده از ایجاد کانال‌های امن برای ارتباط با نیروهای داخل ساختار حکومت خبر داده و نوشته است که ده‌ها هزار نفر از اعضای نیروهای مسلح، نهادهای امنیتی و دستگاه‌های دولتی از طریق این کانال‌ها آمادگی خود را برای فاصله گرفتن از جمهوری اسلامی و همراهی با مردم اعلام کرده‌اند.

شاهزاده رضا پهلوی در پایان مقاله تاکید کرده است که حمایت از مردم ایران «نه مداخله است و نه اقدام خیریه»، بلکه سرمایه‌گذاری در ثبات جهانی به شمار می‌رود. به باور او، ایران دموکراتیک می‌تواند به جای منبع بحران، به عاملی برای ثبات در خاورمیانه تبدیل شود. او از جامعه جهانی خواسته است که صرفاً نظاره‌گر تحولات نباشد و برای تضمین گذار مسالمت‌آمیز و باثبات ایران، نقشی فعال ایفا کند.