با ادامه اعتراضات ضدحکومتی، نیروهای سرکوبگر جمهوری اسلامی با شلیک مستقیم به معترضان در پی مهار کردن اعتراضاتی هستند که چهارگوشه کشور را در برگرفته است. سایت خبری هرانا گزارش داد تاکنون هفت نفر کشته شدهاند. ایراناینترنشنال توانسته با خانواده سه معترض صحبت کند.
شایان اسدالهی، معترض ۲۸ ساله در ازنا
یکی از بستگان شایان اسدالهی، جوان معترض ۲۸ ساله، در گفتوگو با ایراناینترنشنال تایید کرد او در جریان اعتراضات مردمی در شهر ازنا در استان لرستان، شامگاه پنجشنبه ۱۱ دیماه، هدف تیراندازی ماموران امنیتی قرار گرفته و جانباخته است.
بر اساس گفتههای این منبع، تعدادی از خودروهای هایلوکس نظامی سپاه به شایان و جمع دیگری از معترضان که در حال بازگشت از یک تجمع اعتراضی بودند حمله کردند. در جریان این حمله ماموران شایان اسدالهی را با اسلحه جنگی هدف قرار دادند.
شواهد رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد گلوله جنگی به شکم شایان اصابت کرده است.
امیرحسام خدایاریفرد، جوان ۲۲ ساله در کوهدشت
بستگان امیرحسام خدایاریفرد، متولد ۲۹ خرداد ۱۳۸۲، در گفتوگو با ایراناینترنشنال تایید کردند این جوان معترض در جریان اعتراضات مردمی شامگاه چهارشنبه ۱۰ دی در شهرستان کوهدشت هدف تیراندازی مستقیم نیروهای امنیتی قرار گرفته و جانباخته است.
بر اساس تحقیقات ایراناینترنشنال، خانواده خدایاریفرد از پیروان آیین «یارسان» هستند و بهلحاظ اقتصادی نیز در وضعیت معیشتی دشواری به سر میبرند.
بنا بر این گزارش، حکومت پس از کشتن این جوان، تلاش کرده است از طریق تهدید به تحویل ندادن پیکر او، همراه با پیشنهادهای مالی، خانواده او را مجاب کند تا فرزند معترضشان را بسیجی معرفی کنند.
بر اساس همین گزارشها علی سپهوند، امام جمعه کوهدشت، نیز به دیدار پدر امیرحسام رفته تا او را راضی کند، اما خانواده خدایاریفرد تا این لحظه مقاومت کردهاند.
بر اساس اطلاعات دریافتی، هنوز پیکر امیرحسام خدایاریفرد به خانوادهاش تحویل داده نشده است.
یکی از دوستان امیرحسام خدایاریفرد هم در گفتوگو با ایراناینترنشنال، با تاکید بر معترض بودن او تاکید کرده، ماموران امنیتی و حکومتی تلاش میکنند با وعده شهیدخواندن امیرحسام، خانواده او را وادار به همکاری با سناریو کشتهسازی حکومت کنند.
بر اساس ویدیوهای منتشرشده از لحظه انتقال پیکر این جانباخته، او در حالیکه گلوله خورده در میان معترضان قرار دارد و آنها تلاش میکنند پیکر او را به آمبولانس منتقل کنند.
همین ویدیو و روایت بستگان او نشان میدهد خدایاریفرد در زمان هدف قرار گرفتن، در جمع معترضان حضور داشته است.
در شامگاه چهارشنبه ۱۰ دی، مردم معترض کوهدشت به خیابانها آمدند و شعارهایی علیه جمهوری اسلامی و علی خامنهای سر دادند. پس از آن، بر اساس ویدیوهای منتشرشده، ماموران امنیتی بهصورت مستقیم به سوی مردم معترض شلیک کردند.
بر اساس گزارشهای رسمی، در جریان سرکوب معترضان در کوهدشت، دستکم ۲۰ تن از معترضان ازداشت شدهاند.
کشتار معترضان در جریان اعتراضات و سپس معرفی آنها بهعنوان بسیجی یا هوادار نظام، از شیوههای قدیمی جمهوری اسلامی است.
ماجرای صانع ژاله، از معترضان کشتهشده در سال ۱۳۸۹، و همچنین علی فاضلی و حمیدرضا روحی که در سال ۱۴۰۱ به دست حکومت کشته شدند، از جمله نمونههای این رویکرد است.
داریوش انصاری بختیاروند، معترض ۳۷ ساله در فولادشهر
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، داریوش انصاری بختیاروند، شهروند معترض ساکن فولادشهر، شامگاه چهارشنبه ۱۰ دی در اعتراضات شبانه این شهر و با شلیک مستقیم گلوله از سوی ماموران حکومتی کشته شد.
بنا بر اطلاعات دریافتی، این شهروند ۳۷ ساله پیش از رسیدن به بیمارستان جان خود را از دست داد.
ایراناینترنشنال ویدیو مربوط به پیکر بیجان داریوش انصاری بختیاروند را مشاهده و هویت او را بررسی و تایید کرده است. قرار است مراسم خاکسپاری او جمعه ۱۲ دی ساعت ۸ صبح در «گلزار شهدای فولادشهر» برگزار شود.
یکی از نزدیکان داریوش انصاری به ایراناینترنشنال گفت او در اعتراضات شب گذشته فولادشهر شرکت کرده بود و در میانه اعتراضات هدف گلوله قرار گرفت.
رییس پلیس آگاهی استان اصفهان، بدون اشاره به نام داریوش انصاری و جزییات و دلایل کشته شدن او، جان باختن «یک شهروند ۳۷ ساله» در فولادشهر در شامگاه ۱۰ دی را تایید کرد.
سازمان حقوق بشری ههنگاو نیز اعلام کرد داریوش انصاری بختیاروند با شلیک مستقیم گلوله «نیروهای سرکوبگر» در فولادشهر کشته شد.
فولادشهر یکی از دهها شهری است که در روزهای اخیر صحنه اعتراضات ضدحکومتی بوده است.
پیشتر ویدیو رسیده به ایراناینترنشنال نشان میداد مردم معترض در فولادشهر استان اصفهان، در تجمع اعتراضی شامگاه چهارشنبه ۱۰ دی، آتش بزرگی روشن کرده و شعار «جاوید شاه» سردادند.
شب قبل از آن نیز، ویدیو رسیده به ایراناینترنشنال نشان میداد معترضان در فولادشهر استان اصفهان شامگاه سهشنبه نهم دی در تجمع اعتراضی خود علیه جمهوری اسلامی، شعارهایی چون «تا آخوند کفن نشود، این وطن وطن نشود» سردادند.
معترضان در فولادشهر، در شامگاه سهشنبه با روشنکردن آتش خیابان را بستند و همچنین در اعتراضات شبانه خود شعار علیه جمهوری اسلامی دادند.
اعتراضات کنونی ایران که در روز پنجم خود به سر میبرد، در واکنش به نابسامانی بازار و اقتصاد و ناکارآمدی حکومت در حل مشکلات معیشتی آغاز شد.
مردم معترض در تعدادی از شهرها از جمله تهران، زنجان، همدان، کرمان، اصفهان، اراکف کرمانشاه، مشهد، قم، شیراز و ... به خیابانها آمدند و شعارهای مانند «امسال سال خون است/ سیدعلی سرنگون است» و «این آخرین نبرده/ پهلوی برمیگرده» سر دادند.
دانشجویان چندین دانشگاه ایران نیز به این اعتراضات پیوستهاند و تاکنون حکومت نتوانسته از گسترش این اعتراضات جلوگیری کند.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
