عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، از رییسجمهوری ایالات متحده خواست در برابر نخستوزیر اسرائیل ایستادگی کند و بداند که از سرگیری مذاکرات هستهای با تهران، راه بهتری برای رسیدن به موفقیت است.
عراقچی در یادداشتی که سهشنبه هشتم دی در روزنامه گاردین منتشر شد، نوشت که حمایت گستردهای در منطقه از نتیجه موفقیتآمیز مذاکرات وجود دارد.
او در این یادداشت که یک روز پس از دیدار دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو در ایالت فلوریدا منتشر شد، افزود پایگاه حامیان ترامپ در حزب جمهوریخواه متمایل به یک توافق است و نه ورود به جنگهای غیرضروری.
بهنوشته گاردین، در جریان مذاکرات نتانیاهو با ترامپ، درخواستهای اسرائیل برای بررسی حملات جدید به ایران در کنار طرح صلح غزه مورد بحث قرار گرفت.
بر اساس این گزارش، نتانیاهو میگوید که تهران پس از حملات مشترک اسرائیل و آمریکا که به سایتهای هستهای جمهوری اسلامی آسیب جدی وارد کرد، ممکن است بهدنبال بازسازی برنامه هستهای خود باشد.
گاردین اضافه کرد که نتانیاهو همچنین نگرانی فزایندهای در مورد خطری که برنامه موشکی جمهوری اسلامی برای اسرائیل ایجاد میکند، ابراز کرده است.
این روزنامه اشاره کرد که گزارشهای مربوط به اعتراضات در ایران که به سومین روز رسیده است، او را جسورتر خواهد کرد.
بر اساس این گزارش، ترامپ دوشنبه هشتم دی در گفتوگو با خبرنگاران در کنار نتانیاهو گفت: «امیدوارم آنها دوباره در تلاش برای ایجاد تأسیسات نباشند، زیرا اگر چنین کنند، ما چارهای جز ریشهکن کردن سریع این تأسیسات نخواهیم داشت.»
پیش از این دیدار، یک مقام اسرائیلی که نامش فاش نشده بود، اعلام کرده بود نتانیاهو قصد دارد اطلاعات تازهای درباره تلاش جمهوری اسلامی برای بازسازی توان نظامی و افزایش تولید تسلیحات متعارف و موشکی در اختیار دولت ایالات متحده بگذارد.
به نوشته گاردین، عراقچی بهطور مستقیم از ترامپ خواست که هشدارهای اسرائیل را کنار بگذارد و متوجه شود که دریچه باریکی برای از سرگیری مذاکرات با ایران باز شده است.
این روزنامه اشاره کرد که «این یکی از مستقیمترین درخواستهای عراقچی از واشینگتن برای از سرگیری مذاکرات و گنجاندن ایران در خاورمیانهای از نو تنظیم شده است.»
او نوشت: «دولت آمریکا اکنون با یک دو راهی روبرو است: میتواند با پول مالیاتدهندگان آمریکایی و اعتبار این کشور، به صدور چکهای سفید برای اسرائیل ادامه دهد، یا بخشی از یک تغییر ساختاری برای بهتر شدن باشد.»
عراقچی خطاب به ترامپ نوشت: «شما هرگز ما را در ایران شکست نخواهید داد، اما با گفتوگوهای واقعی هر دو برنده خواهیم شد.»
او با اشاره به جنگ ۱۲ روزه در تابستان سال جاری نوشت در حالی که نتانیاهو به رویای خود «برای کشاندن آمریکا به یک تقابل نظامی با ایران رسید، این اقدام برای اسرائیل هزینهای سنگین و بیسابقه داشت.»
این در شرایطی است که میدلایست فروم، اندیشکده مستقر در ایالات متحده، یازدهم آبان در مقالهای نوشت که جنگ ۱۲ روزه از هم گسیختگی استراتژیک جمهوری اسلامی را سرعت داد، به افزایش سرکوب داخلی، چرخش حکومت به سوی ملیگرایی انجامید و همزمان حکومت را در برابر بحرانهای آینده آسیبپذیرتر کرد.
این مقاله، جنگ ۱۲ روزه میان جمهوری اسلامی با اسرائیل و آمریکا را برخلاف تبلیغات رسمی حکومت ایران «یک شکست تحقیرآمیز» خواند که «ضعفهای ساختاری جمهوری اسلامی بهویژه سپاه پاسداران» را آشکار کرد.
عراقچی در یادداشت خود عنوان کرد «اینکه نتانیاهو به رویای خود برای کشاندن آمریکا به یک رویارویی نظامی با ایران دست یافت و به ترامپ التماس کرد از باتلاق نجاتش دهد، باعث شده است که شمار فزایندهای از آمریکاییها آشکارا اذعان کنند که اسرائیل نه یک متحد، بلکه یک بار اضافی است.»
او در بخشی از یادداشت خود نوشت: «من آگاه شدهام که میان دوستان مشترک ایران و آمریکا، آمادگی بیسابقهای برای تسهیل گفتوگو و تضمین اجرای کامل و قابل راستیآزماییِ هر نتیجه مذاکرهشده شکل گرفته است» و این چشمانداز را «امیدوارکننده» نامید.
او همچنین از تمایل جمهوری اسلامی برای انجام «مذاکرات جدی» برای رسیدن به «توافقی منصفانه» سخن گفت و افزود: «چنین توافقی باید شامل رفع ملموس و قابل راستیآزمایی تحریمها باشد.»
با این حال، به نوشته گاردین، عراقچی چیزی در این مورد نگفت که تهران آماده عقبنشینی از اصرار خود بر حق غنیسازی اورانیوم در داخل ایران است.
در همین حال، به گزارش رسانهها در ایران، او سهشنبه در نامهای خطاب به وزرای امور خارجه کشورهای جهان، تهدیدهای اخیر رییسجمهوری آمریکا علیه جمهوری اسلامی را «نقض فاحش حقوق بینالملل و منشور ملل متحد» توصیف کرد و خواستار محکومیت صریح و قاطع این سخنان «تحریکآمیز» از سوی همگان شد.
ترامپ دوشنبه گفت اجازه نخواهد داد جمهوری اسلامی دوباره به سطح پیشین قدرت نظامی خود بازگردد و افزود اگر جمهوری اسلامی بخواهد توان نظامی خود را بازیابد، تهدید را ریشهکن میکند.
او با تاکید بر اینکه جمهوری اسلامی باید پیشتر با واشینگتن به توافق میرسید، گفت: «من این گزینه را به آنها دادم. گفتم میتوانید توافق کنید، انجامش بدهید. اما حرفم را باور نکردند. حالا باورم کردهاند.»
به گفته ترامپ، توافق همچنان «انتخاب عاقلانهتر» برای تهران است.
منابع ایراناینترنشنال ۱۷ آذر خبر دادند دولت آمریکا در پاسخ به درخواست مسعود پزشکیان از عربستان سعودی برای میانجیگری با هدف ازسرگیری مذاکره با آمریکا، یک بار دیگر بر شرایط سهگانه خود از جمله تعطیلی کامل غنیسازی، انحلال نیروهای نیابتی و محدود شدن برنامه موشکی تهران تاکید کردهاست.
ترامپ ۲۷ آبان در نشست خبری مشترک با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، گفته بود: «جمهوری اسلامی به شدت خواهان دستیابی به توافق است و ما مشغول گفتوگو با آنها هستیم.»
او همچنین سهشنبه در واکنش به اعتراضات روزهای اخیر در ایران، رهبران جمهوری اسلامی را «بسیار بیرحم» خواند.
ترامپ با اشاره به تورم شدید و وضعیت اقتصادی ایران افزود: «اقتصادشان از هم پاشیده است و مردم راضی نیستند.»
او همچنین گفت حکومت ایران اعتراضهای مردمی را با خشونت سرکوب میکند و «هر بار تجمعی شکل میگیرد، تیراندازی میکنند و مردم را میکشند.»
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
