ترامپ در دیدار با نتانیاهو: اگر تهران توان نظامی خود را بازیابد، تهدید را ریشهکن میکنیم
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت اجازه نخواهد داد تهران دوباره به سطح پیشین قدرت نظامی بازگردد. او افزود اگر جمهوری اسلامی بخواهد توان نظامی خود را بازیابد، تهدید را ریشهکن میکند. ترامپ همچنین در واکنش به اعتراضات در ایران، رهبران جمهوری اسلامی را «بسیار بیرحم» خواند.
ترامپ دوشنبه هشتم دی پس از دیدار با نتانیاهو در فلوریدا جمهوری اسلامی را «مانع اصلی» تحقق صلح در خاورمیانه معرفی کرد و گفت اقدامات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، مسیر صلح در منطقه را هموار کرده است.
او هشدار داد که واشینگتن تحرکات تهران را «دقیقا» زیر نظر دارد و جمهوری اسلامی در صورت بازسازی توان نظامی، با واکنشی قاطع روبهرو خواهد شد.
همزمان علی شمخانی، عضو شورای عالی دفاع حکومت ایران، در شبکه ایکس نوشت: «در دکترین دفاعی ایران، برخی پاسخها پیش از آنکه تهدید به مرحله اجرا برسد، تعیینتکلیف میشوند.»
شمخانی افزود: «توان موشکی و دفاعی ایران نه قابل مهار است و نه نیازمند اجازه. هر تجاوزی، پاسخ سخت، فوری و فراتر از تصور طراحانش خواهد داشت.»
پیش از این دیدار، یک مقام اسرائیلی که نامش فاش نشده اعلام کرد نخستوزیر اسرائیل قصد دارد اطلاعات تازهای درباره تلاش جمهوری اسلامی برای بازسازی توان نظامی و افزایش تولید تسلیحات متعارف و موشکی در اختیار دولت آمریکا بگذارد.
وضعیت داخلی ایران بحرانی است
در حالی که تجمعهای اعتراضی و اعتصاب بازاریان در تهران، در دومین روز خود به بخشهای مختلف پایتخت گسترش یافت، رییسجمهوری آمریکا پیش از آغاز این در پاسخ به پرسشی درباره حمایت از سرنگونی حکومت ایران گفت حاضر نیست درباره «براندازی حکومت» صحبت کند، اما وضعیت داخلی ایران را بحرانی توصیف کرد.
او با اشاره به تورم شدید و وضعیت اقتصادی ایران گفت: «اقتصادشان از هم پاشیده است و مردم راضی نیستند.»
ترامپ همچنین افزود حکومت ایران اعتراضهای مردمی را با خشونت سرکوب میکند و گفت: «هر بار تجمعی شکل میگیرد، تیراندازی میکنند و مردم را میکشند.»
همزمان محمدمهدی بابایی، روزنامهنگار حامی حکومت، ضمن اشاره به اعتراضهای بازاریان تهران، در کانال تلگرامی خود نوشت: «از نیروهای مسلح درخواست دارم قبل از اینکه دوباره ورودی سیلوهای موشکی ما را بزنند، به اسرائیل حمله پیشدستانه کنید.»
سایتهای جدید هستهای
ترامپ در بخش دیگری از سخنانش گفت بر اساس اطلاعاتی که دریافت کرده، ایران «هنوز هستهای نشده»، اما ممکن است در این مسیر حرکت کند.
او افزود: «سایتها نابود شدهاند، اما آنها دارند به سایتهای دیگر نگاه میکنند. این چیزی است که من شنیدهام و در حال بررسی است.»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد جمهوری اسلامی «قرار نیست به همان جایی که بود برگردد»، اما هشدار داد که تهران به دنبال استفاده از مکانهای دیگری است و گفت: «اگر دارند این کار را میکنند، دارند اشتباه بزرگی مرتکب میشوند.»
بهروز کمالوندی، سخنگوی سازمان انرژی اتمی جمهوری اسلامی ۲۹ آذر ساخت بمب اتمی را «سادهترین کار» برای حکومت خواند و گفت: «ما در موضوع هستهای به لبه قدرت رسیدیم و در مرحلهای قرار داریم که دیگر موضوع مجهولی برایمان باقی نمانده است.»
ترامپ همچنین با اشاره به بمبافکنهای راهبردی بی-۲ که در جنگ ۱۲ روزه، سایتهای هستهای جمهوری اسلامی را هدف گرفتند، گفت: «امیدوارم کاری نکنند، چون نمیخواهیم سوخت یک بی-۲ را هدر بدهیم؛ این یک سفر ۳۷ ساعته رفتوبرگشت است.»
ترامپ: تهران به دنبال توافق است
رییسجمهوری آمریکا با تاکید بر این که جمهوری اسلامی باید پیشتر با واشینگتن به توافق میرسید، گفت: «من این گزینه را به آنها دادم. گفتم میتوانید توافق کنید، انجامش بدهید. اما حرفم را باور نکردند. حالا باورم کردهاند.»
به گفته ترامپ، توافق همچنان «انتخاب عاقلانهتر» برای تهران است.
منابع ایراناینترنشنال ۱۷ آذر خبر دادند دولت آمریکا در پاسخ به درخواست مسعود پزشکیان از عربستان برای میانجیگری با هدف ازسرگیری مذاکره با آمریکا، یک بار دیگر بر شرایط سهگانه خود از جمله تعطیلی کامل غنیسازی، انحلال نیروهای نیابتی و محدود شدن برنامه موشکی تهران تاکید کردهاست.
ترامپ ۲۷ آبان در نشست خبری مشترک با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، گفته بود: «جمهوری اسلامی به شدت خواهان دستیابی به توافق است و ما مشغول گفتوگو با آنها هستیم.»
ترامپ: با کشتن سلیمانی به صلح رسیدیم
رییسجمهوری آمریکا دوشنبه در فلوریدا گفت: «شروع صلح خاورمیانه با کشتن قاسم سلیمانی بود. همهچیز با سلیمانی شروع شد، آدم بدی که کارهای بدی میکرد، به افراد زیادی آسیب زد و سربازان آمریکایی و سربازان دیگر را کشت. اما نقطه شروع دقیقا همانجا بود و احتمالا همان نقطه آغاز محسوب میشود. بعد از آن هم مسیر ادامه پیدا کرد.»
ترامپ تاکید کرد که به باورش، ضربهزدن به توان نظامی ایران باعث شد «صلح خاورمیانه ممکن شود».
او گفت: «کشورهای عربی نمیتوانستند بر سر صلح در خاورمیانه به توافق برسند، چون جمهوری اسلامی مثل یک ابر تیره روی همهچیز سایه انداخته بود و توافق در منطقه ممکن نبود.»
نتانیاهو نیز ۱۵ مهر در پیامی به مناسبت سالگرد هفتم اکتبر، گفته بود: «ما محور جمهوری اسلامی را شکستیم، چهره خاورمیانه را دگرگون کردیم و با هم پایندگی اسرائیل را تضمین خواهیم کرد.»
جمهوری اسلامی در اقدامی تازه صفحه اینستاگرام برند پوشاک «جین وست» را در پی برگزاری جشنی مختلط، از دسترس خارج و یکی از شعبههای آن را در تهران پلمب کرد. چند کافهدار و شهروند به ایراناینترنشنال گفتند حکومت با سیاست پلمب درصدد کنترل شهروندان، اعمال فشار بر آنان و انتقامگیری است.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.