گیدئون سعار، وزیر امور خارجه اسرائیل، بهشدت از سخنان هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، در یک برنامه تلویزیونی انتقاد کرد و حرفهای او را تهوعآور و تحریک به نسلکشی دانست. فیدان گفته بود بشریت دیگر نمیتواند بار اسرائیل را تحمل کند.
سعار در شبکه اجتماعی ایکس علاوه بر اینکه سخنان فیدان را «تهوعآور» و «تحریک به نسلکشی» خواند، افزود: «غیرانسانی جلوه دادن قوم یهود بهعنوان یک بار غیرقابل تحمل، زبان کلاسیک و وحشتناک بدترین رژیمهای نابودگر تاریخ است.»
او اضافه کرد: «جهان متمدن و متحدان ترکیه در ناتو باید این درخواست صریح برای محو اسرائیل را بهصراحت محکوم کنند.»
وزیر امور خارجه ترکیه در گفتوگو با شبکه خبری سیانان ترک، بهشدت به اسرائیل حمله کرده و خواستار اعمال تحریمها علیه آن کشور شده بود.
فیدان گفت: «مهم نیست از چه زاویهای به آن نگاه کنید، هیچ پارامتری برای ادامه تحمل این افراد وجود ندارد.»
او افزود: «اسرائیل نه تنها مشکل ترکیه است و نه تنها مشکل رییسجمهوری رجب طیب اردوغان. این افراد به باری تبدیل شدهاند که بشریت دیگر نمیتواند تحمل کند. وجدان انسانی نمیتواند آن را تحمل کند، سیستمهای سیاسی نمیتوانند آن را تحمل کنند و سیستمهای اقتصادی نیز نمیتوانند آن را تحمل کنند.»
فیدان خواستار آن شد که «همه قدم پیش بگذارند، موضع دیپلماتیک بگیرند و تحریمهای لازم را علیه این افراد اعمال کنند.»
روابط دو کشور بهویژه از زمان به قدرت رسیدن رجب طیب اردوغان و سپس در پی حمله هفتم اکتبر حماس و جنگ غزه، به تیرگی گراییده است.
آخرین موضوعی که اختلافات آنکارا و اورشلیم را تشدید کرده، بهرسمیت شناختن «نسلکشی ارامنه به دست امپراتوری عثمانی» از سوی اسرائیل در هفتم تیرماه است. پس از آن، وزارت امور خارجه ترکیه اقدام اسرائیل را محکوم کرد.
به گزارش خبرگزاری آناتولی، این وزارتخانه تاکید کرد هدف از این اقدام «سرپوش گذاشتن بر جنایتها در غزه» است.
ارامنه سالهاست میکوشند کشتارهای اوایل قرن بیستم که بنا بر برآوردها جان حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار نفر را گرفت، در سطح بینالمللی بهعنوان «نسلکشی» شناخته شود.
در مقابل، ترکیه همواره این موضوع را رد کرده و تاکید دارد کشتارها، بازداشتها و تبعیدهای اجباری ارامنه مصداق نسلکشی نبوده است.
به نوشته اورشلیم پست، فیدان در بخش دیگری از مصاحبه خود با سیانان ترک اشاره کرد که آمریکا، ترکیه را به عنوان «یک نیروی ثباتبخش میبیند» و در مورد تلاشهای میانجیگری در خاورمیانه گفت که خطر تشدید گستردهتر درگیریها همچنان بالاست و تلاشها برای توقف جنگ به مثابه مسابقه با زمان است.
فیدان فاش کرد که ترکیه کانالهای ارتباطی فشردهای را حفظ کرده و به درخواست طرفین، از جمله در جریان تبادل آتش، پیامهایی را منتقل کرده است.
او همچنین از همکاری استراتژیک ترکیه با قطر و پاکستان تمجید کرد و گفت که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، از این سه کشور به خاطر مشارکت در روند میانجیگری تشکر کرده است.
وزیر خارجه ترکیه پیش از این هشدار داده بود که اسرائیل ممکن است در تفاهمنامه اخیر میان واشینگتن و تهران «خرابکاری» کند.
فیدان ۲۹ فروردینماه هم در سخنانی در «مجمع دیپلماسی آنتالیا» گفته بود که اسرائیل، از موضوع امنیت بهعنوان بهانهای برای تصرف اراضی بیشتر استفاده میکند.
