روزنامه نیویورکتایمز با اشاره به اینکه هنوز جزییات دقیق توافق آمریکا و جمهوری اسلامی روشن نیست، بهنقل از مقامهای آمریکایی نوشت که تهران با واگذاری اورانیوم غنیشده موافقت کرده است.
بهنوشته نیویورکتایمز، این مقامات که نامشان اعلام نشده، گفتند واشینگتن بهعنوان بخشی از هر توافق اولیه، از حکومت ایران تعهدی درباره اورانیوم خواسته است.
دو مقام آمریکایی به نیویورکتایمز گفتند یکی از عناصر کلیدی توافق پیشنهادی میان حکومت ایران و ایالات متحده، تعهد ظاهری تهران به واگذاری ذخایر اورانیوم با غنای بالا است.
مقامهای کاخ سفید به درخواستهای این روزنامه برای اظهار نظر پاسخی ندادند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، شنبه دوم خرداد گفت ایالات متحده به دستیابی به توافقی با جمهوری اسلامی برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی تنگه هرمز نزدیک شده است. اما او جزییاتی ارائه نکرد و مشخص نیست چه موانعی برای نهایی شدن توافق باقی مانده است.
مقامهای آمریکایی گفتند که این پیشنهاد مشخص نمیکند جمهوری اسلامی دقیقا چگونه از ذخایر خود صرفنظر خواهد کرد و جزییات آن به دور بعدی مذاکرات درباره برنامه هستهای ایران موکول شده است.
با این حال، یک بیانیه کلی مبنی بر تعهد ایران به این اقدام که از اهداف دیرینه آمریکا بوده، برای این توافق حیاتی تلقی میشود، بهویژه در شرایطی که کل توافق با تردید جمهوریخواهان در کنگره روبهروست.
جمهوری اسلامی تاکنون هیچ واکنش رسمی درباره توافقی که ترامپ از آن سخن گفته، نشان نداده است.
تهران ابتدا با گنجاندن موضوع ذخایر اورانیوم با غنای بالا در مرحله نخست این توافق مخالفت کرده و خواستار انتقال آن به مرحله دوم مذاکرات شده بود. اما مذاکرهکنندگان آمریکایی اعلام کردند که از طریق واسطهها برای تهران روشن کردهاند که بدون نوعی توافق در این زمینه در مرحله اولیه، از مذاکرات خارج شده و کارزار نظامی خود را از سر خواهند گرفت.
بهنوشته نیویورکتایمز در روزهای اخیر، برنامهریزان نظامی گزینههایی را برای ترامپ تدوین کردهاند تا ذخایر اورانیوم ایران را هدف قرار دهند؛ ذخایری که گمان میرود بخش عمده آن در تاسیسات هستهای اصفهان نگهداری میشود. این سایت در خرداد سال گذشته با موشکهای تاماهاوک آمریکا هدف قرار گرفت و در حال حاضر اورانیوم غنیشده در آن مدفون شده است.
بهنوشته نیویورکتایمز حمله به اصفهان با بمبهای سنگرشکن برای نابودی این ذخایر در زیر زمین از جمله گزینههای مطرحشده بوده است.
بر اساس گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ایران حدود ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد در اختیار دارد.
در توافق هستهای سال ۲۰۱۵ در دولت باراک اوباما، جمهوری اسلامی ذخایر خود را به روسیه تحویل داد؛ اقدامی که ممکن است دوباره انجام شود. گزینه دیگر میتواند تبدیل این ذخایر به سطحی از غنا باشد که برای ساخت سلاح هستهای قابل استفاده نباشد.
مذاکرات هستهای که قرار است در هفتهها یا ماههای آینده آغاز شود، به نحوه دفع این ذخایر و همچنین نحوه برخورد با برنامه غنیسازی ایران خواهد پرداخت. ایالات متحده خواهان توقف ۲۰ ساله غنیسازی بوده، در حالی که جمهوری اسلامی دورهای بسیار کوتاهتر پیشنهاد داده است.
یکی از اجزای مهم هر توافق، آزادسازی میلیاردها دلار از داراییهای مسدودشده ایران در خارج از کشور است که جمهوری اسلامی بر دستیابی سریع به همه آنها اصرار دارد.
مقامهای آمریکایی به نیویورکتایمز گفتند حکومت ایران تنها زمانی به بخش عمده این داراییها که آمریکا و متحدانش قصد دارند در قالب صندوق بازسازی اختصاص دهند، دسترسی پیدا خواهد کرد که به توافق نهایی هستهای برسد؛ موضوعی که بهعنوان انگیزهای برای ادامه مذاکرات در نظر گرفته شده است.
