کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، در نشست خبری اعلام کرد: «آتشبس دو هفتهای که شب گذشته از سوی دونالد ترامپ اعلام شد، یک پیروزی برای ایالات متحده آمریکا است که بهواسطه رییسجمهور و نیروهای نظامی برجسته ما محقق شد. از همان آغاز عملیات "خشم حماسی"، ترامپ اعلام کرده بود که این یک کارزار نظامی چهار تا شش هفتهای برای از بین بردن تهدید نظامی ناشی از رژیم اسلامی تندرو ایران خواهد بود.»
سخنگوی کاخ سفید افزود: «به لطف تواناییهای چشمگیر نیروهای مسلح آمریکا، ایالات متحده توانسته است در مدت تنها ۳۸ روز به این اهداف اصلی نظامی دست پیدا کند و حتی از آنها فراتر رود. ارتش آمریکا زیرساختهای صنعتی دفاعی جمهوری اسلامی را نابود کرده و توانایی این رژیم برای تولید سلاحهایی را که خود و نیروهای نیابتیاش برای زخمی کردن و کشتن آمریکاییها و ایجاد رعب در جهان استفاده میکنند، بهشدت تضعیف کرده است.»
او ادامه داد: «توانایی تهران برای ساخت و انباشت موشکهای بالستیک و پهپادهای دوربرد نیز، در مقایسه با شش هفته پیش، پیش از آغاز عملیات «خشم حماسی»، سالها به عقب رانده شده است.»
لیویت همچنین گفت: «ما بخش عمدهای از موشکهای بالستیک، خودروهای پرتابگر و پهپادهای تهاجمی دوربرد ایران را از بین بردیم؛ از طریق بیش از ۴۵۰ حمله به موشکهای بالستیک و حدود ۸۰۰ حمله به واحدهای پرتاب پهپاد ایران در تاسیسات ذخیرهسازی. در مجموع، بیش از ۱۳ هزار هدف در سراسر ایران مورد حمله قرار گرفت و همه اینها تنها در مدت ۳۸ روز انجام شد.»
او افزود: «در همین حال، نیروی دریایی ایران بهطور کامل نابود شد. ایالات متحده در مجموع بیش از ۱۵۰ شناور دریایی، از جمله ۱۶ کلاس کامل از ناوهای جنگی ایران را منهدم کرد. با وجود اینکه زمانی بزرگترین نیروی زیرسطحی در خاورمیانه محسوب میشد، ایران اکنون هیچ زیردریاییای در اختیار ندارد. همچنین ۹۷ درصد از ذخایر عظیم بیش از ۵۰۰۰ مین دریایی ایران هدف قرار گرفته و نابود شده است.»
سخنگوی کاخ سفید همچنین گفت: «نیروی هوایی جمهوری اسلامی نیز در حال حاضر عملا از نظر کارکردی و عملیاتی بیاهمیت شده است، پس از آنکه ایالات متحده برای هفتهها بر فراز این کشور برتری کامل هوایی را حفظ کرد. برای درک اهمیت این موضوع، پیش از آغاز عملیات "خشم حماسی"، نیروی هوایی ایران روزانه بین ۳۰ تا ۱۰۰ پرواز انجام میداد؛ اما امروز این عدد به صفر رسیده است.»
لیویت در پایان گفت: «توانایی ایران برای تامین مالی و پشتیبانی از نیروهای نیابتی تروریستیاش بهشدت کاهش یافته است. در حال حاضر، ایران دیگر قادر به توزیع سلاح میان نیروهای نیابتی خود در منطقه نیست و از همه مهمتر، ایران دیگر قادر نخواهد بود به سلاح هستهای دست یابد.»
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
