سخنرانی دونالد ترامپ درباره جنگ ایران با واکنشهای گوناگونی همراه شد؛ برخی جمهوریخواهان از اظهارات او حمایت کردند، در حالی که منتقدان بر تعارض آن با شعار «اول آمریکا» تاکید داشتند. ژاپن و استرالیا نیز با رویکردی محتاطانه، خواستار کاهش تنش و پیشبرد گفتوگوهای دیپلماتیک شدند.
مایک سیمپسون، عضو جمهوریخواه مجلس نمایندگان آمریکا، پنجشنبه ۱۳ فروردین از سخنرانی ترامپ تمجید کرد و گفت او «بهروشنی برای مردم آمریکا توضیح داد که چرا عملیات «خشم حماسی ضروری است».
او افزود دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای «یکی از بزرگترین تهدیدها» علیه واشینگتن و متحدانش به شمار میرود و ترامپ «تنها ریسجمهوری در ۴۷ سال گذشته بود که شجاعت لازم برای اقدام قاطع علیه ایران را داشت».
ترامپ در سخنرانی خود اعلام کرد عملیات علیه حکومت ایران به مرحله نهایی نزدیک شده است. او وعده داد «ماموریت را کامل و سریع» به پایان خواهد رساند.
دنیل وبستر
دنیل وبستر، دیگر عضو جمهوریخواه کنگره، از کارزار نظامی علیه جمهوری اسلامی دفاع کرد و گفت: «برای ۴۷ سال، رژیم ایران شعار مرگ بر کشور ما سر داده، نظامیان آمریکایی را به قتل رسانده، شهروندان خود را بهشدت سرکوب کرده و جهان را به وحشت انداخته است.»
او با استناد به سخنان پیشین ترامپ، اهداف جنگ را «پایان دادن به تهدید رژیم تروریستی ایران و نیروهای نیابتی آن، نابودی تواناییهای نظامیاش و اطمینان قطعی از عدم دستیابی آن به سلاح هستهای» برشمرد و افزود سخنرانی جدید ترامپ نشان میدهد تاکنون «پیشرفت چشمگیری» در مسیر تحقق این اهداف حاصل شده است.
رییسجمهوری آمریکا در سخنرانی خود تاکید کرد ظرف دو تا سه هفته آینده، ضربات بسیار سنگینی به جمهوری اسلامی وارد خواهد آمد.
ترامپ در عین حال ابراز امیدواری کرد مذاکرات با تهران به نتیجه برسد.
اندی بار
اندی بار، دیگر عضو جمهوریخواه مجلس نمایندگان آمریکا، کارزار نظامی علیه جمهوری اسلامی را «موفقیتی شگفتانگیز» خواند و گفت: «من کاملا در کنار رییسجمهور و ارتشمان هستم تا زمانی که این نبرد را به پایان برسانیم.»
او اضافه کرد آمریکا و اسرائیل «توانایی ایران برای صدور تروریسم، توسعه سلاح هستهای و کشتار مردم بیگناه» را از بین بردهاند.
مارجوری تیلور گرین
در سوی دیگر، مارجوری تیلور گرین، عضو پیشین کنگره آمریکا و از منتقدان ترامپ، اعلام کرد انتظار داشته ترامپ در سخنرانی خود بر سیاست «اول آمریکا» تمرکز کند، اما او تنها از «جنگ، جنگ و جنگ» سخن گفت.
او افزود ترامپ در سخنرانی خود به کاهش هزینههای زندگی و بیمه مردم آمریکا، بهبود آموزش و آینده فرزندان، ایجاد اشتغال و نجات تامین اجتماعی که تنها چند سال دیگر با خطر ورشکستگی روبهروست، هیچ اشارهای نکرد.
«اول آمریکا» شعار و گفتمانی است که ترامپ در دوران پیشین حضور خود در کاخ سفید آن را ترویج داد. اهداف این گفتمان تمرکز بر مسائل داخلی آمریکا، میهندوستی و عدم مداخله مستقیم در مناقشههای بینالمللی عنوان شده است.
نخستوزیر استرالیا
آنتونی آلبانیزی، نخستوزیر استرالیا، در واکنش به سخنرانی ترامپ اعلام کرد بر ضرورت کاهش تنش تاکید دارد و خواهان شفافیت بیشتر درباره نحوه پایان مناقشه کنونی است.
او گفت: «موضع من همواره ثابت بوده است: باید مشخص شود نقطه پایان این وضعیت چیست و اهداف دقیق آن کداماند؛ به نظر من، اهدافی که در ابتدا توسط رییسجمهور ترامپ مطرح شده بود، تا حد زیادی محقق شدهاند.»
آلبانیزی افزود: «استرالیا مشارکتکننده مستقیم در این درگیری نیست، اما از اهداف اولیه آن، از جمله جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای و تضعیف توانایی این کشور برای تهدید همسایگانش، حمایت کرده است.»
نخستوزیر استرالیا تضعیف توان نظامی-صنعتی، دریایی، هوایی و موشکی جمهوری اسلامی را تحولی «مثبت» ارزیابی کرد و ادامه داد اکنون که این اهداف تا حدی محقق شدهاند، چشمانداز دستاوردهای بیشتر و نیز نقطه پایان این جنگ همچنان نامشخص است.
آلبانیزی هشدار داد: «آنچه روشن به نظر میرسد، تاثیر فزاینده تداوم درگیری بر اقتصاد جهانی است. این تاثیر تنها به افزایش قیمت سوخت محدود نمیشود... از زمان بسته شدن تنگه هرمز، جهش قابل توجهی در قیمتها مشاهده شده و حتی با بازگشایی آن نیز چالشها ادامه خواهد یافت.»
در هفتههای اخیر، اختلال در تردد شناورها در تنگه هرمز بهدلیل حملات جمهوری اسلامی موجب برهم خوردن جریان انرژی جهانی و افزایش قیمت نفت شده است.
ترامپ در روزهای اخیر بارها از عدم همراهی متحدان واشینگتن در کارزار نظامی علیه حکومت ایران انتقاد کرده است.
او ۱۲ فروردین ناتو را «ببر کاغذی» خواند و گفت خروج آمریکا از این ائتلاف نظامی اکنون «فراتر از بررسی» است و امری «قطعی» به نظر میرسد.
دولت ژاپن
مینورو کیهارا، دبیر کابینه ژاپن، در پاسخ به پرسشی درباره نبود چشماندازی روشن برای پایان جنگ در سخنرانی ترامپ اعلام کرد تمایلی ندارد درباره جزییات این سخنان اظهار نظر کند.
کیهارا افزود: «حلوفصل مسائل از طریق گفتوگو اهمیت دارد. ما امیدواریم گفتوگوها با ایران که آقای ترامپ از آن سخن گفته، در مسیر مثبتی پیش برود.»
او ادامه داد ایمنی کشتیرانی در تنگه هرمز و حفظ صلح و ثبات در خاورمیانه برای جامعه بینالمللی از جمله ژاپن اهمیت دارد و توکیو به تلاشهای دیپلماتیک خود برای آرامسازی هرچه سریعتر اوضاع ادامه خواهد داد.
