بر اساس گزارشی رسیده از کرج، پس از دو روز کشتار و دو روز مقاومت مردمی، بیمارستانها و مراکز دولتی این شهر در محاصره نیروهای مسلحاند، خانوادهها پشت درها سرگردان ماندهاند و شاهدان گزارش از ربودن مجروحان از بیمارستانها و زدن تیر خلاص به زخمیهایی میدهند که قادر به حرکت نیستند.
وقتی «مارتا گلهورن» وارد داخائو شد، دیدن زندانیان اردوگاه مرگ نازی ها کافی بود تا بداند چه جنایتی اتفاق افتاده است.در سردشت پس از بمباران شیمیایی صدام یا در محله باباعمرو در حمص پس از قتلعام غیرنظامیان با توپخانه سپاه یا در زندان مخوف صیدنایا پس از آزادی، شواهد جنایت علنی بود.
در کرج اما چشم های بهخوننشسته آدمها و بغضی که در گلوهاست خبر از مصیبتی عمومی میدهد که با کلمات قابل توصیف نیست.
دوشنبه ۲۲دی سکوتی سرد در سطح شهر کرج حکمفرما بود. پس از دو روز کشتار مردم به دست نیروهای سرکوبگر در روزهای پنجشنبه و جمعه، و سپس دو روز مقاومت مردمی در روزهای شنبه و یکشنبه، گروه های موتورسوار و وانتهای پر از نیروهای سرکوب مشغول رجزخوانی به سبک گروه داعش بودند.
رهگذران در خیابان آرام صحبت میکنند، مثل وقتی در تاریکی قدم برمیداری یا در فضایی رعبزده قرار گرفتهای و ناآخوداگاه آرام حرف میزنی. یک راننده تاکسی که میگفت زمان جنگ در جبهه حضور داشته، با اشک در چشمهایش برایم تعریف کرد که روز پنجشنبه شاهد کشتار مردم و به ویژه جوانان در فلکه اول گوهردشت بوده است. او گفت دیدم که نیروهایی با لباس خاکی رنگ که مخصوص سپاه قدس است با زبان عربی با همدیگر صحبت میکردند و معترضان به زمین ریخته را با قساوت در کامیونها ریخته و بردند: «حتی زخمیها از کشته شدهها تفکیک نمیشدند و همه را روی هم میریختند. کسی که زخمی شده با این شرایط میمیرد خب.»
این راننده اهل کرج معتقد است بیش از دو هزار نفر در حوادث این منطقه کشته شدند و از شاهدان دیگری که در بیمارستانها حضور داشتند نقل میکند که ماموران با حمله به مراکز درمانی، ضمن ربودن معترضان زخمی، کسانی که نمیتوانستند ببرند را کشتهاند: «آن فرد گریه میکرد و میگفت با تفنگ صداخفهکن به زخمیها تیر خلاص میزدند.» مشابه جنایتهایی که پیشتر در دهه شصت در بعضی نقاط مثل کردستان اتفاق افتاده بود.
در قبرستان بیبی سکینه کرج، سیاهپوشان پراکنده در هر قطعه از دور دیده میشدند. میان جمعیت سوگوار افرادی دیده میشدند که لباسهای محلی لری و کوردی به تن داشتند و مشخص بود از شهرستانهای دیگر آمدهاند. نامهایی به زبان میآیند و مشخصاتی که با گریه گفته میشوند: سمانه عبدی... ۲۲ساله... محمد... ۱۷سالش بود فقط...»
دفتر پزشکی قانونی و سردخانه قبرستان بسته است و کسی پاسخگو نیست. کسانی که دنبال پیکر عزیزانشان میگردند به مرکزی در سطح شهر ارجاع داده میشوند. در روزهای گذشته هجوم عزاداران آنقدر زیاد بوده که درهای قبرستان را بسته بودند و با زور و تیراندازی هوایی فقط به یک نفر از اعضای درجه یک خانوادهها اجازه حضور هنگام خاکسپاری کشتهها یا حتی متوفیان عادی را میدادند. از شنبه هیچ جنازهای تحویل داده نشده و حکومت برای مدیریت بحران مانع ادامه خاکسپاریها شده است.
شرایط در بیمارستانهایی مثل کسری، قاسم سلیمانی، تخت جمشید و... همچنان بحرانی است. ورود و خروج ناممکن شده و ماموران مسلح به صورت گروهی مانع از ورود یا تجمع خانوادههای نگران مقابل بیمارستانها میشوند. یکی از اعضای کادر درمان بیمارستان سلیمانی به من گفت که آمار کشتهشدگان روزهای پنجشنبه و جمعه در بیمارستانهای کرج بیش از ۴٠٠ نفر بوده. اما بسیاری از کشتهها و زخمیها خارج از مراکز درمانی هستند.
ف، خانم ۴۴سالهای که سه گلوله ساچمهای به رانش خورده و حالا در خانه بستری است، نام سه نفر از کشته شدههایی که خبر دارد را به من میگوید و اشک میریزد. او شاهد خردشدن جمجمه و بیرون پاشیدن مغز یک جوان ۲۲ساله با گلوله جنگی بوده است. بسیاری از امدادگران حوزههای مختلف فداکارانه به یاری مجروحان آمدهاند. ولی کمبود نیروی متخصص، دارو و تجهیزات پزشکی باعث بیشتر شدن تلفات و آسیبها شده است. پیکر کشته شدهها در خانه و با امکانات اولیه نگهداری میشود و مردم از ترس ربوده شدن پیکرها به مراکز دولتی مراجعه نمیکنند.
به گفته امدادگران بیشتر کشتهها از جوانان زیر ۳٠ سال هستند و در بین آنها دختران جوان هم دیده میشوند. در شرایط قطع ارتباطات، نمیتوان گفت کشتار حکومتی در کرج چه تعداد قربانی گرفته است، اما هم اکنون و هنوز نیروهای سازمانیافته اراذل و اوباش با قمه و چماق و سلاح گرم در مقابل ساختمانهای دولتی و میدانها دیده میشوند.
آنچه خواندید، روایت یک روزنامهنگار ساکن کرج بود.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
