وبسایت آکسیوس گزارش داد که دیدار هفته گذشته دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، در کاخ سفید با وجود لحن دوستانه در انظار عمومی، پشت درهای بسته بر سر موضوع عادیسازی روابط ریاض و اسرائیل متشنج شد.
بهگزارش اکسیوس، دیدار ترامپ و محمد بن سلمان در حالی برگزار شد که رییسجمهوری آمریکا امیدوار بود پس از پایان جنگ غزه، این گفتوگوها به پیشرفتی در مسیر پیوستن عربستان به توافقهای ابراهیم منجر شود؛ توافقهایی که روابط اسرائیل با چند کشور عربی را عادی کرد و مهمترین دستاورد سیاست خارجی ترامپ در دوره نخست ریاستجمهوری او بود.
با وجود تمجیدهای دو طرف در اظهارات عمومی، مقامهای آمریکایی به اکسیوس گفتند بخشهایی از گفتوگوهای خصوصی «مودبانه اما دشوار» بود و ترامپ از واکنش منفی ولیعهد ناامید شد.
مقامهای کاخ سفید پیش از دیدار به محمد بن سلمان اطلاع داده بودند که ترامپ انتظار دارد عربستان گامهایی در مسیر عادیسازی بردارد.
ترامپ نیز در جلسه ۱۸ نوامبر این موضوع را مستقیما مطرح کرد و از ولیعهد خواست به توافقهای ابراهیم بپیوندد. اما بن سلمان در برابر این فشار عقبنشینی نکرد و توضیح داد که با وجود تمایلش به پیشبرد روند عادیسازی، افکار عمومی عربستان پس از جنگ غزه شدیدا ضداسرائیلی است و جامعه کشورش اکنون آماده این اقدام نیست. سه منبع آگاه به اکسیوس گفتند این بخش از گفتوگو «متشنج» شد.
به گفته یکی از منابع، «بهترین توصیف، ناامیدی و ناراحتی است… ترامپ واقعا میخواست عربستان به توافقهای ابراهیم بپیوندد، اما محمد بن سلمان مرد قدرتمندی است و عقب ننشست.»
اکسیوس گزارش داد ولیعهد در ازای هرگونه عادیسازی خواستار «یک مسیر برگشتناپذیر، معتبر و زمانبندیشده» برای تشکیل کشور فلسطینی شد؛ موضوعی که او بعدا آن را در سخنان علنی نیز مطرح کرد.
یک مقام آمریکایی گفت: «ولیعهد هرگز نگفت که با عادیسازی مخالف است. در آینده امکان انجام آن وجود دارد، اما مساله دوکشوری مطرح است.»
کاخ سفید به اکسیوس گفت اکنون که جنگ غزه پایان یافته و برنامه هستهای ایران عقب رانده شده، ترامپ ضروری میداند همه کشورهای منطقه به توافقهای ابراهیم بپیوندند.
در این دیدار، فروش جنگندههای پنهانکار اف-۳۵ به عربستان نیز مطرح شد. ترامپ گفت میخواهد همان مدل پیشرفتهای را که اسرائیل دارد، در اختیار عربستان قرار دهد.
او همچنین از احتمال یک توافق هستهای غیرنظامی با عربستان سخن گفت و اعلام کرد محمد بن سلمان توافق کرده ۶۰۰ میلیارد دلار در آمریکا سرمایهگذاری کند و این رقم را به یک تریلیون دلار افزایش دهد.
اکسیوس نوشت که ترامپ در این نشست موضوع شکایت خانوادههای قربانیان ۱۱ سپتامبر علیه عربستان را مطرح نکرد؛ شکایتی که یک قاضی اخیرا اجازه داده ادامه یابد.
