شی جینپینگ، رییسجمهوری چین هفته آینده میزبان ولادیمیر پوتین و نارندرا مودی در اجلاس سازمان همکاری شانگهای خواهد شد؛ نشستی که به گزارش رویترز قرار است نمایش بزرگی از همبستگی «جنوب جهانی» باشد و همزمان به روسیه تحت تحریم کمک کند یک پیروزی دیپلماتیک دیگر به دست آورد.
به گزارش رویترز، بیش از ۲۰ رهبر جهان از کشورهای آسیای مرکزی، خاورمیانه، جنوب و جنوب شرق آسیا برای شرکت در اجلاس سازمان همکاری شانگهای در شهر بندری تیانجین چین دعوت شدهاند.
این نشست از ۳۱ اوت تا یک سپتامبر برگزار میشود و نخستین سفر مودی به چین پس از بیش از هفت سال محسوب میشود؛ سفری که در ادامه تلاشها برای کاهش تنشهای مرزی پس از درگیریهای مرگبار سال ۲۰۲۰ صورت میگیرد.
در حالی که رهبران غربی بهدلیل جنگ اوکراین پوتین را کنار گذاشتهاند، مودی سال گذشته در اجلاس بریکس در کازان روسیه در کنار پوتین و شی حضور یافت. مسکو امیدوار است این بار نیز مذاکرات سهجانبهای میان چین، روسیه و هند شکل بگیرد.
اریک اولندر، سردبیر «پروژه چین-جنوب جهانی»، به رویترز گفت: «شی میخواهد این اجلاس را فرصتی برای نشان دادن تصویری از نظم بینالمللی پساآمریکایی بداند و ثابت کند که تلاشهای واشینگتن برای مهار چین، ایران، روسیه و اکنون هند نتیجهبخش نبوده است.»
رویترز نوشت سازمان همکاری شانگهای که در سال ۲۰۰۱ تشکیل شد، اکنون ۱۰ عضو دائم و ۱۶ کشور ناظر و شریک دارد و حوزه فعالیتش از مسائل امنیتی به همکاریهای اقتصادی و نظامی نیز گسترش یافته است.
با این حال، تحلیلگران تاکید کردهاند که دستاوردهای عملی این سازمان محدود بوده و بیشتر بهعنوان صحنهای برای نمایش همبستگی جنوب جهانی در برابر آمریکا عمل کرده است.
مانوج کوالرامانی، پژوهشگر هندی، به رویترز گفت چشمانداز عملی این سازمان همچنان «مبهم» است، اما چین به قدرت گردهمآوری آن بهعنوان ابزاری برای روایتسازی سیاسی تکیه میکند.
به نوشته رویترز، اختلافات میان اعضا از جمله هند و پاکستان همچنان پابرجاست و حتی در نشست اخیر وزیران دفاع سازمان در ماه ژوئن بهدلیل اعتراض هند به عدم اشاره به حمله مرگبار ۲۲ آوریل به گردشگران هندو در کشمیر نتوانست بیانیه مشترک صادر کند.
همچنین دهلی نو از پیوستن به محکومیت حملات اسرائیل به ایران – که عضو این سازمان است – خودداری کرد.
با وجود این، انتظار میرود دیدار شی و مودی در حاشیه اجلاس نشانهای از ادامه روند تنشزدایی باشد.
یک مقام وزارت امور خارجه هند گفت اولویتهای دهلی نو در این سازمان شامل تجارت، اتصال، احترام به حاکمیت و تمامیت ارضی است.
به باور تحلیلگران، احتمال دارد دو کشور توافقهایی درباره عقبنشینی نیروها از مرز، کاهش محدودیتهای تجاری و همکاریهای تازه در حوزه اقلیم و تعاملات گسترده مردمی و دولتی را اعلام کنند.
رویترز افزود با وجود آنکه انتظار نمیرود تصمیمات مهم امنیتی یا اقتصادی در این نشست اتخاذ شود، کارشناسان هشدار دادهاند که نباید جذابیت این بلوک برای کشورهای جنوب جهانی نادیده گرفته شود.
اولندر تاکید کرد: «این نشست بیش از هر چیز درباره یک نمایش قدرت است؛ نمایشی واقعاً قدرتمند.»
قرار است مودی بلافاصله پس از پایان اجلاس چین را ترک کند، اما پوتین برای شرکت در رژه نظامی جنگ جهانی دوم در پکن باقی خواهد ماند و این بار مدت طولانیتری را در خارج از روسیه سپری خواهد کرد.
