یک نهاد جهانی وابسته به سازمان ملل برای نخستین بار بهطور رسمی تایید کرد بخشهایی از نوار غزه وارد قحطی شدهاند و احتمالا این بحران گسترش خواهد یافت. اسرائیل در پاسخ اعلام کرد گزارش این نهاد بر پایه «منابع وابسته به حماس» تنظیم شده است.
«کمیته بینالمللی پایش قحطی» موسوم به «آیپیسی» در گزارش خود هشدار داد بیش از نیم میلیون نفر از ساکنان غزه با گرسنگی فاجعهبار روبهرو هستند و بسیاری از آنها در معرض مرگ ناشی از سوءتغذیه قرار دارند.
بر اساس این گزارش، حدود ۵۱۴ هزار نفر، نزدیک به یکچهارم جمعیت غزه، هماکنون در وضعیت قحطی هستند و این رقم ممکن است تا پایان سپتامبر (هشتم مهر) به ۶۴۱ هزار نفر برسد.
این کمیته افزود ۲۸۰ هزار نفر از این افراد در شمال غزه، از جمله شهر غزه، زندگی میکنند که رسما «در وضعیت قحطی» قرار گرفته است.
مناطق مرکزی و جنوبی این باریکه، شامل دیرالبلح و خانیونس، نیز تا پایان ماه آینده میلادی احتمالا به این وضعیت دچار خواهند شد.
آیپیسی علت این بحران را جنگ ۲۲ ماهه، محدودیت در ارسال کمکهای بشردوستانه، آوارگی گسترده و فروپاشی زنجیره تولید غذا در غزه دانست.
این نهاد معیارهای قحطی را شامل کمبود شدید غذا برای دستکم ۲۰ درصد جمعیت، سوءتغذیه حاد در یکسوم کودکان و مرگ روزانه دستکم دو نفر از هر ۱۰ هزار نفر بر اثر گرسنگی یا بیماری عنوان کرد.
واکنش اسرائیل
اسرائیل گزارش کمیته بینالمللی پایش قحطی را رد کرد و آن را «جانبدارانه، مغرضانه و جعلی» دانست.
وزارت خارجه اسرائیل در بیانیهای این نهاد را متهم کرد که گزارش خود را هماهنگ با «کارزار دروغین حماس» منتشر کرده است.
در این بیانیه آمده است: «آیپیسی قواعد خود را تحریف کرده و معیارهایش را نادیده گرفته تا اتهامهای دروغین علیه اسرائیل بسازد. این کمیته برای همین گزارش، استاندارد جهانی خود را دستخوش تغییر کرد و آستانه ۳۰ درصدی را به ۱۵ درصد کاهش داد و کاملا معیار دوم یعنی نرخ مرگومیر را نادیده گرفت.»
هماهنگکننده فعالیتهای دولت اسرائیل در مناطق فلسطینی نیز گفت آیپیسی در این گزارش «قواعد خود را تغییر داده» و آن را بر پایه «منابع وابسته به حماس» تنظیم کرده است.
غسان علیان، رییس این نهاد، گفت: «این گزارش بهجای ارزیابی حرفهای و بیطرفانه، مملو از ایرادهای روشی است و اعتماد جامعه جهانی را از بین میبرد.»
واکنش سازمان ملل و دیگر کشورها
پیشتر، آیپیسی تنها در سومالی، سودان جنوبی و سودان وقوع قحطی را ثبت کرده بود.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، در بیانیهای اعلام کرد قحطی غزه یک «فاجعه دستساخت بشر، ناکامی اخلاقی و شکست خود انسانیت» است.
او خواستار برقراری فوری آتشبس، آزادی گروگانهای در بند حماس و دسترسی کامل و بدون مانع به کمکهای بشردوستانه در غزه شد.
ولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، نیز گفت قحطی در غزه «نتیجه مستقیم» اقدامات دولت اسرائیل است و هشدار داد مرگ در اثر گرسنگی میتواند مصداق جنایت جنگی باشد.
گزارش آیپیسی پس از آن منتشر شد که کانادا، استرالیا، بریتانیا و بسیاری دیگر از کشورهای اروپایی اعلام کردند بحران انسانی در غزه به «سطوحی غیرقابل تصور» رسیده است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، ماه گذشته تایید کرد بسیاری از مردم غزه با گرسنگی دست و پنجه نرم میکنند.
این اظهارنظر او را در تقابل با مواضع بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، قرار داد که حماس را مسئول کمبود غذا دانسته و بارها گفته است بحران گرسنگی در غزه وجود ندارد.
